|
Zbigniew (ur. po 1070, zm. 8 lipca 1113?), książę Wielkopolski, Mazowsza i Kujaw w latach 1102-1107. Pierworodny syn księcia Władysława I Hermana i prawdopodobnie Przecławy z rodu Prawdziców.
Zbigniew był uznawany za potomka Hermana z nieprawego łoża, dlatego, po przyjściu na świat jego przyrodniego brata - Bolesława - został prawdopodobnie przeznaczony do stanu duchownego. Pod koniec XI w., gdy faktyczną władzę w kraju sprawował palatyn Władysława - Sieciech, opozycja śląskich możnowładców sprowadziła Zbigniewa do Polski i wymogła na Hermanie uznanie syna za swojego następcę. W obliczu intryg Sieciecha i żony Władysława - Judyty Marii - Zbigniew porozumiał się z młodszym bratem, wraz z którym wymógł na ojcu podział państwa na dzielnice oraz wygnanie palatyna z kraju.
Po śmierci ojca Zbigniew współrządził północną częścią księstwa na równych prawach z młodszym Bolesławem. Nie pogodził się z utratą władzy zwierzchniej, mimo że uważał się za prawowitego spadkobiercę ojcowizny. Szukał sojuszników przeciwko Bolesławowi. W latach 1102-1106 trwała bratobójcza wojna o dominium, w której Zbigniew poniósł porażkę i był zmuszony udać się na wygnanie do Niemiec. Pod pretekstem przywrócenia władzy seniorowi w 1109 r. król niemiecki - Henryk V - najechał Polskę, gdzie poniósł klęskę pod Głogowem.
W następnych latach Bolesławowi nie udało się obsadzić w sąsiednich Czechach swojego pretendenta, dlatego musiał w 1111 zawrzeć pokój z południowym sąsiadem i jego zwierzchnikiem - Niemcami. Warunkiem cesarza było zezwolenie na powrót Zbigniewa do Polski, gdzie miał otrzymać od juniora uposażenie. Z nieznanych powodów, krótko po powrocie, Zbigniew został oślepiony, po czym zmarł.
|